Next.js vs React — co wybrać i czym się różnią

**React** (od 2013, Meta) — biblioteka do budowania komponentów UI. Daje JSX, hooks (useState, useEffect, useMemo), context, refs. NIE ma routingu, NIE ma SSR, NIE ma optymalizacji obrazów ani fontów. Standalone setup wymaga doboru narzędzi: bundler (Vite, Webpack), router (React Router), state manager (Zustand, Redux), HTTP client (Axios, fetch).

**Next.js** (od 2016, Vercel) — framework wokół Reacta. Daje wszystko czego React sam nie ma: file-based routing, SSR + SSG + ISR + CSR per route, API routes, server actions, middleware, image optimization (`next/image`), font optimization (`next/font`), dynamic OG (`next/og`), edge functions, edge middleware.

**App Router** (Next.js 13+) — obecny standard. React Server Components domyślnie (renderowanie na serwerze, mniej JS w bundle). Nested layouts, parallel routes, intercepting routes, streaming, Suspense boundaries.

Patrząc inaczej: React to silnik samochodu, Next.js to gotowy samochód (nadwozie + koła + tablica rozdzielcza + radio). Możesz zbudować samochód wokół silnika React (z Vite + React Router + Tanstack Query + Tailwind), ale weźmiesz na siebie integrację, optymalizację, deployment.

**Wewnętrzny dashboard firmowy za logowaniem** — brak SEO, brak public landing pages, użytkownik zalogowany wie gdzie idzie. Vite + React + Tanstack Query + shadcn/ui = szybki dev, brak narzutu SSR.

**Narzędzie deweloperskie** — wewnętrzny CLI z UI, designer narzędzia, builder schematów. SEO niepotrzebny, performance dla 50 użytkowników nie krytyczny.

**Gra przeglądarkowa** — Phaser, PixiJS, Three.js standalone w React shell. Next.js renderowanie zbędne, gra to canvas + game loop.

**Prototyp / MVP do testów na 100 użytkownikach** — szybki setup Vite, deploy na Netlify static. Migracja na Next.js jak pomysł zwalidowany.

**Storybook / dokumentacja komponentów** — Storybook ma własny build system, integruje się z React standalone.

**Embedded widget na cudzych stronach** — Twój React komponent osadzony przez `<iframe>` lub `<script>`. Next.js routing zbędny.

**Każda strona publiczna z wymogiem SEO** — marketing, blog, e-commerce, landing pages, dokumentacja. Server-side rendering daje gotowy HTML dla Google bot.

**Aplikacja SaaS z public marketing + private dashboard** — strona główna SSG (SEO), pricing SSG, blog SSG, app/ za logowaniem SSR. Wszystko w jednym Next.js, wspólne komponenty, jedno repo.

**E-commerce** — katalog produktów ISR (regeneruje przy update ceny), koszyk client-side, checkout SSR (per-user). Schema.org Product + BreadcrumbList + Review out of the box.

**B2B narzędzie z public landing + auth flow + dashboard** — Next.js obsługuje cały flow: marketing → signup → onboarding → dashboard. Server actions zamiast osobnego backendu.

**Aplikacja wymagająca dynamic OG images** — każda podstrona / każdy post / każda zniżka generuje własny preview na social media. `next/og` daje to z React komponentu.

**Aplikacja z international audience** — edge deployment na 100+ lokalizacjach, automatic image optimization per device, multi-region database support.

**React solo developer** w PL: 180-250 zł/h. Specjalizacja: frontend, komponenty, state management. Nie zna SSR, nie zna SEO, nie ogarnia deployment poza Netlify/Vercel statycznym.

**Next.js full-stack developer** w PL: 220-350 zł/h. Szerszy stack: TypeScript, React, SSR/SSG, performance, SEO, edge functions, czasem backend (Postgres, Prisma), deployment na Vercel + DNS migration.

Różnica 40-100 zł/h wynika z szerszego skill setu. Dla małej strony (40h roboty) to 1.5-4 tys. zł różnicy. Dla średniej (200h): 8-20 tys.

Ale: Next.js dev oszczędza Twój czas na: SEO (out of the box), deployment (git push = live), maintenance (mniej narzędzi do utrzymania). Długoterminowy TCO często wyrównany lub niższy.

Dostępność: w PL znacznie więcej React solo niż senior Next.js. Powód: szerszy skill set wymaga więcej lat doświadczenia. Wrocław ma kilkudziesięciu seniorów Next.js (meetupy Wrocław.tech, ReactWro), to wciąż mniej niż React solo.

**Default dla nowych projektów: Next.js**. Nawet jeśli nie potrzebujesz wszystkich features dziś, dodanie SSR/SEO później do React-Vite app jest bolesne (refactor routing, dodanie data fetching strategy, migracja deployment).

**Wyjątek 1**: wewnętrzny dashboard za logowaniem bez SEO. Sam React + Vite to szybszy setup, prostsza architektura.

**Wyjątek 2**: gra przeglądarkowa lub narzędzie typu CodeSandbox. Routing nie jest osią aplikacji, performance to canvas.

**Wyjątek 3**: embedded widget. React standalone bundle łatwiejszy do osadzenia niż Next.js app.

**Migracja React → Next.js** jest możliwa ale niebagatelna: przepisanie routingu z React Router na file-based, dodanie SSR data fetching, refactor klient-only kodu (window, document) na 'use client', migracja deploymentu. Realnie 30-60% effort vs greenfield.

Dla wrocławskich firm zaczynających projekt: zacznij od Next.js + Vercel + Sanity. Stack którego używa większość software house'ów w mieście (zobacz next-js-software-house). Łatwo znaleźć następcę gdy pierwszy dev odejdzie.